این اختلال منجر به انگیزش درد، سوزش، خارش، قلقلک و دگیر احساسات ناخوشایند در پاها می‌شود و فرد را ناچار می‌سازد تا پای خود را حرکت بدهد. چالش اصلی برای مبتلایان سندرم پاهای بی قرار (آر ال اس)، یافتن راهی مناسب برای مقابله با آن است تا بتوانند خوابی و سبک زندگی بهتری داشته باشند.

Cropped image of senior man sitting on bed with his hands on knees

داروهای متعددی برای درمان این بیماری تجویز می‌شود که همگی موثر هستند ولی باید توجه داشت که این داروها عوارض جانبی نیز دارند؛ عوارضی مانند خستگی، خشکی دهان، افزایش وزن و گیجی. هم‌چنین تاثیر و قدرت این داروها گاهی محدود است. پزشک متخصص مقابله با اختلال پاهای بی‌قرار می‌گوید: « داروها بعد از 2 یا 3 سال کارایی خود را از دست می‌دهند، گرچه داروهای جدیدتر بین 8 تا 10سال تاثیر خود را حفظ می‌کنند. با این‌حال، باید بدانید که با افزایش سن، علائم بیماری بیشتر و قوی‌تر می‌شود و بهتر است سندرم پاهای بی قرار (آر ال اس) به فکر راه‌های درمانی دیگری نیز در کنار دارو باشد.»rah-darman-rls

این دقیقاً همان چیزی است که باعث پیچیدگی اوضاع می‌شود. ده‌ها راه طبیعی و ساده برای مبارزه با این اختلال وجود دارد؛ از خرافاتی‌ترین راه‌ها مانند بردن قالب صابون به رخت‌خواب گرفته تا نوشیدن آب گازدار در هنگام خواب، همگی ممکن است مفید واقع شوند. اما مجلات علمی سال 2015 درباره خواب‌آورهای کلینیکی، به‌دنبال شناسایی و جداسازی راه‌کردهای درست و علمی از دستورالعمل‌های خیالی و خرافی هستند.

نتایج به‌دست آمده از تحقیقات دانشمندان و محققان این زمینه را با‌هم بررسی می‌کنیم و شما هم سعی کنید که راه مناسب خود را پیدا کنید. زیرا راه‌های درمانی متفاوت برای افراد مختلف به شیوهای گوناگون عمل می‌کند. پس همواره از خود بپرسید که آیا این راه برای من مفید و موثر است یا نه؟elat-sandrom-pa

تحقیقات حاکی از آن هستند که حدود یک سوم بیماران با افزایش میزان آهن موجود در خون خود، در صورت ابتلا به فقر آهن، می‌توانند این اختلال عصبی را برطرف کنند. به گفته پزشکان : درست همانند افرادی که مبتلا به بیماری قلبی هستند و باید همیشه سطح کلسترول خون خود را تحت کنترل داشته باشند، افراد مبتلا به سندرم پاهای بی قرار (آر ال اس) هم باید همیشه میزان فریتین (پروتئینی که آهن مورد نیاز برای متابولیسم را ذخیره می‌کند) خون خود را کنترل کنند. اما پیش از مصرف آهن یا هر نوع ماده معدنی دیگری از جمله منیزیوم، پتاسیم، کلسیم و فلات که برای درمان سندرم پاهای بی قرار (آر ال اس) مناسب هستند، حتماً با پزشک خود مشورت داشته باشید؛ زیرا مصرف سرخود این مواد معدنی ممکن است منجر به ناتوانی بدن در جذب دیگر مواد معدنی شود یا حتی تولید مسمومیت کند.alaem-paye-bigharar

رژیم غذایی خود را تغییر بدهید تا  سندرم پاهای بی قرار (آر ال اس) را رفع کنید

مراقب حساسیت‌های غذایی خود باشید. پزشکان میگویند: بسیاری از بیمارانی که به من مراجعه کرده‌اند با حذف گلوتن یا مونوسدیم گلوتات (MSG)، نتایج بسیاری خوبی گرفته‌اند و بیماری آن‌ها نسبتاً بهبود یافته است. در واقع، قطع مصرف گلوتن، سبب رفع کامل سندروم پاهای بی‌قرار نمی‌شود ولی برخی از واکنش‌های سیستم ایمنی بدن که به‌صورت خودکار عمل می‌کنند و منجر به تحریک سندرم پاهای بی قرار (آر ال اس) می‌شوند را برطرف می‌کند. پزشک متخصص در ادامه بر اهمیت حساسیت‌های غذایی و دیگر بیماری‌های بیمار نظیر فشار بالا، دیابت، آرتریت یا تیروئید که می تواند بر این اختلال تاثیرگذار باشد، تاکید می‌کند؛ اگر این مشکلات بیمار تحت کنترل نباشند ممکن است تاثیر منفی بر اختلال پاهای بی قرار بگذارد و آن‌را وخیم‌تر کند. تحقیق کنید و فهرستی از غذاهایی که به رفع این علائم و بیماری‌ها کمک می‌کند برای خود تهیه کنید.taghir-rejim-ghazaiei-baraye-paye-bigharar

تحرک داشته باشید

متخصصان بیماری‌های عصبی بر این عقیده هستند که ورزش و داشتن تحرک می‌تواند سبب ترشح آندروفین و بالا رفتن سطح دوپامین، کشیدگی عضلات و تاندون‌ها و نیز آرامش ذهن و روح شود. یک تحقیق درمانی که به مدت 12 ماه روی دست‌های از مبتلایان به اختلال پاهای بی‌قرار انجام گرفت، نشانگر آن بود که انجام تمرینات استقامتی کمر به پایین و ورزش‌های هوازی، سه بار در هفته سبب بهبود چشم‌گیر این اختلال می‌شود. در مقاله‌ای که در یک مجله علمی در سال 2013 به چاپ رسید، نشان داده شده است که انجام یوگا بعد از 8 هفته، علائم آر ال اس را کاهش می‌دهد و خواب مبتلایان به این اختلال را بهبود می‌بخشد. سعی کنید که این نرمش‌های یوگا را در ابتدای روز انجام دهید، زیرا در برخی بیماران، انجام دیروقت این تمرینات منجر به ایجاد اختلال در خواب شده است.varzesh-baraye-paye-bigharar

حواس خود را پرت کنید

به گفته پزشکان، اختلال پاهای بی‌قرار، منجر به ایجاد نگرانی و استرس در مبتلایان به سندرم پاهای بی قرار (آر ال اس) می‌گردد. این افراد همیشه با خود می‌گویند: خدا کند که امشب بیماری‌ام عود نکند! شرط می بندم که حتماً سر و کله بیماری‌ام همین امشب که خسته ام پیدا می‌شود! اگر این اختلال در من شدت پیدا کند، دیگر نمی‌توانم با دوستم به تماشای فیلم سینمایی بروم… دکتر کیولار اذعان می‌دارد که این نوع واکنش‌ها منجر به تحریک و تشدی بیماری می‌شود؛ پس هر‌گونه فعالیتی که به شما کمک کند تا ذهن خود را از این مسئله دور نگه‌دارید، برای مثال، دویدن می‌تواند بسیار مفید باشد. در تحقیقی که اخیراً در یک مجله علمی به چاپ رسیده است، فعالیت‌هایی نظیر حل جدول، کتاب خواندن، کارت بازی، کار با کامپیوتر، بافتنی یا مکالمه با دیگران در از بین بردن تمرگز منفی بیمار موثر شمرده شده است.rah-darman-sandrom-pa

مغز خود را تمرین بدهید

راه‌کردهای روان‌پزشکی نیز می‌توانند برای بهبود این بیماری مفید واقع شوند. در این رویکرد، افراد مبتلا به سندرم پاهای بی قرار (آر ال اس) به‌جای این‌که خود را تسلیم نگرانی‌ها و تنش‌های مرتبط با بیماری خود کنند، به‌شکلی فعال و با روش‌هایی روان‌شناختی به مبارزه با آن می‌پردازند. کیولار که در به‌کارگیری کاهش ذهنی استرس (MBSR) تخصص دارد،می‌گوید: بیمار می‌تواند بگوید که علائم دارند به تدریج ظاهر می‌شوند، ولی اهمیتی ندارد، من آن‌ها را می‌پذیرم و با وجود آن‌ها کار خود را انجام می‌دهم.” کیولار بر این باور است که می‌توان به بیماران آموزش داد تا قبل  از بروز علائم بیماری، خود را با این روش‌های روان‌شناختی آرام کنند. با دانستن این روش‌های درمانی، بیمار آرامش خاطر بیشتری دارد و آمادگی بیشتری برای مقابله با بیماری دارد. طبق مقاله به چاپ رسیده در مجله ذهنیت، یک برنامه 6 هفته‌ای مبتنی بر راه‌کردهای روان‌شناختی تقویت و کنترل ذهن، سبب کاهش شدت بیماری، بهبود کیفیت خواب بیمار، کیفیت زندگی در حیطه مرتبط با بیماری و نیز سلامت ذهنی بیماران گردید.tamrin-khob-shodan-sandrom-pa

قفسه داروهای خود را بررسی کنید

بر اساس تحقیقات به چاپ رسیده در مجله خواب‌آورهای کلینیکی، برخی از داروها در بهبود یا وخیم‌تر ساختن سندرم پاهای بی قرار (آر ال اس) نقش دارند. فهرست داروهایی که تاثیرات منفی دارند، عبارتند از داروهای ضدحساسیت (آنتی هیستامین‌ها)، داروهای ضدافسردگی، داروهای ضدتهوع و داروهای ضد روان‌پریشی. سالاس می‌گوید که همیشه پزشک و داروساز را از تمام داروهایی که مصرف می‌کنید، حتی داروهای غیر تجویزی و گیاهی مطلع کنید. و هیچ‌گاه مصرف دارو را بدون مشورت با پزشک شروع یا متوقف نکنید.darohaye-sandrom-pa

بدن خود را ماساژ بدهید

ما معمولاً به‌شکلی غریزی محل درد را می‌مالیم و گفته می‌شود که ماساژ برای سندرم پاهای بی قرار (آر ال اس) مفید است. در تحقیقی انجام شده در سال 2007، عنوان شده است که دو بار نرمش و ماساژ به‌صورت هفتگی، خصوصاً اگر بر روی کمر و پایین کمر تمرکز شود، می‌تواند بیماری را تا حد زیادی بهبود ببخشد و احسا س قلقلک در پاها و نیاز به حرکت دادن آن‌ها را کاهش بدهد و خواب راحت‌تری برای بیمار به دنبال داشته باشد. دکتر کیولار میگوید: « به‌هیچ وجه لازم نیست که ماساژی عمیق روی کفل‌ها و ران‌ها صورت بگیرد، بلکه می‌توان از یک غلتک  ساده برای ماساژ بدن و کاهش دردهای این بیماری استفاده کرد. حتی برخی بیماران، مالش ساده را هم مفید و موثر می‌دانند.» هم‌چنین  به بیمار توصیه می‌شود که یک ساعت قبل از خواب، جوراب بلند و تنگ بپوشد تا با فشرده شدن پاها، درد و علائم بیماری کمتر شود. در تحقیقی که در سال 2009 روی مبتلایان به این اختلال انجام گرفت،  یک سوم بیماران با این روش، کاملاً بهبود یافتند و بقیه آن ها هم شاهد بهبود چشم‌گیری در بیماری خود بودند.masaj-baraye-darman-sandrom-pa

چیدمان را تغییر دهید

برخی شواهد گواه آن هستند که شیوه‌ی چیدمان تخت می‌تواند در ایجاد یا بهبود این بیماری موثر باشد. روکش و ملحفه که به سختی در زیر تشک تخت گیر می‌کند ممکن است پاها را بر آن دارد که کشیده شود و پنجه‌ها با ملحفه درگیر شود؛ تمامی این موارد می‌تواند باعث گرفتگی عضله کفل و ران شود. پس حواس‌تان باشد که روانداز را گشاد و رها انتخاب کنید تا پاها به‌شکلی طبیعی و آزاد روی تخت قرار بگیرند. به گفته برخی از بیماران، قرار گرفتن انگشتان پا در سطحی بالاتر از کمر، میتواند در کاهش ناراحتی‌های مرتبط با بیماری مفید باشد.darman-sandrom-pa

یک نوشیدنی مناسب بنوشید

انجمن‌های آنلاین، نوشیدنی‌های زیادی را برای بهبود این اختلال معرفی می‌کنند. نوشیدنی‌هایی نظیر چای دانه خشخاش که مقداری ماده آرام‌بخش و آب انرژی‌زا دارد و حاوی مقدار کمی گنه‌گنه (quinine) است که انقباض ماهیچه‌ها را از بین می برد. البته اتحادیه غذا و داروی آمریکا، فروش (کنین quinine) را ممنوع کرده است زیرا اثرات جانبی شدیدی در پی دارد. ولی هنوز هم به‌صورت داروی کالاکین (Qualaquin) برای درمان مالاریا و به مقدار بسیار کم در آب و نوشیدنی‌های انرژیزا یافت می‌شود.  بنابراین، با این‌که تحقیقات گویای عدم کارایی این نوشیدنی هستند، و حتی با این‌که این نوشیدنی میزان بسیار کمی (کنین quinine) دارد، یعنی یک لیوان آب انرژی‌زا حدود 20 میلی‌گرم (کنین quinine) دارد، درحالی‌که برای درمان ناراحتی‌ها و انقباض عضلانی، بین 200 تا 300میلی‌گرم از این ماده لازم است؛ اما باز هم برای بهبود وضعیت بسیاری از بیماران مفید و موثر است.noshidani-baraye-paye-bigharar

از محرک ها پرهیز کنید

کافئین و نیکوتین می‌توانند موجب تشدید اختلال آر ال اس شوند. در مطالعه‌ای که  روی 1500 بیمار مبتلا به سندرم پاهای بی قرار (آر ال اس) انجام گرفته است و در سال 2015 در مجله خواب‌آورهای کلینیکی به چاپ رسیده است، افراد غیر سیگاری  علائم بیماری در آن‌ها به‌شکلی خفیف‌تر بروز می‌کند. انجمن درمان آر ال اس، به مبتلایان به این اختلال توصیه می‌کند که از ساعت 6 غروب به بعد،مواد کافئین‌دار مصرف نکنند.pishgiri-az-sandrom-pa

پزشک پا